بر اساس گزارشی تازه، حسابرس کل قلمرو شمالی استرالیا (NT) نسبت به همتایان خود در دیگر مناطق استرالیا و حتی کشورهای همسایه مانند پاپوآ گینه نو، از استقلال کمتری برخوردار است. این گزارش که با عنوان «استقلال حسابرسان کل استرالیا و منطقه» منتشر شده، ضعف نظارتی بر چگونگی مصرف بودجههای دولتی در قلمرو شمالی را نشان میدهد.
حسابرسان کل به عنوان ناظران مستقل هزینههای عمومی، وظیفه دارند دولتها را در استفاده صحیح از منابع مالی عمومی پاسخگو کنند و معمولاً بررسیهای عملکردی نیز انجام میدهند. اما طبق این گزارش، حسابرس کل NT از اختیارات محدودتری برخوردار بوده و تحت تأثیر دولت اجرایی قرار دارد.
پارلمان قلمرو شمالی اخیراً قانونی برای ایجاد سمت کمیسر صداقت و اخلاق تصویب کرده که مسئولیت چهار نهاد مرتبط با شفافیت از جمله ناظر ضد فساد را بر عهده خواهد داشت. اما این اقدام ممکن است بر استقلال حسابرس کل تأثیر منفی بگذارد، زیرا کمیسر جدید اختیار ارزیابی عملکرد حسابرس را نیز خواهد داشت.
در این رتبهبندی که ۱۲ منطقه شامل ایالات مختلف استرالیا، نیوزیلند، پاپوآ گینه نو و فیجی را بررسی کرده، قلمرو شمالی پایینترین امتیاز را کسب کرده است. همچنین قانون فعلی NT اجازه میدهد وزیران یا نخستوزیر دستور دهند کدام حوزهها مورد حسابرسی قرار گیرد که این موضوع استقلال حسابرس را محدود میکند.
جارا دین، حسابرس کل NT، خواستار بازنویسی کامل قانون مربوط به جایگاه خود شده و آن را «هشداری جدی» برای دولت قلمرو دانسته است. وی اظهار داشته که قانون فعلی ابزارهای لازم برای انجام حسابرسیهای عملکردی که برای ارزیابی نحوه مصرف بودجه عمومی ضروری هستند را در اختیار او قرار نمیدهد.
دین همچنین درخواست دسترسی به اسناد کابینه را مطرح کرده تا بتواند تصمیماتی که باعث افزایش بدهی ۱۲ میلیارد دلاری NT شدهاند را بهتر بررسی کند. پروژه کشتیسازی داروین نمونهای از مواردی است که دولت NT هیچ درآمد مستقیمی از آن ندارد اما متحمل هزینه سنگینی شده است.
این پروژه پس از ده سال اجرا با افزایش هزینههای چند صد میلیون دلاری مواجه شده و عدم امکان انجام حسابرسی عملکردی توسط حسابرس کل موجب شده تصویر کاملی از وضعیت ارائه نشود.
حسابرس کل اشاره کرد که چندین بازنگری برای تقویت اختیارات و بودجه این نهاد صورت گرفته اما تاکنون توسط دولتهای مختلف نادیده گرفته شدهاند. سخنگوی دولت NT اعلام کرد که گزارش مذکور مورد بررسی قرار خواهد گرفت و یادآور شد پارلمان سال گذشته قوانینی برای تقویت عملکردهای شفافیت تصویب کرده است.
رهبر اپوزیسیون قلمرو شمالی نیز رتبه پایین NT در این گزارش را شکست جدی در دوره نخستوزیر فعلی دانست و تاکید کرد که باید همه مردم قلمرو نسبت به آن نگران باشند. او افزود دولت کنونی ادعا دارد به ارزیابی برنامهها اهمیت میدهد ولی عملاً دست حسابرس کل را بسته تا نتواند کار نظارتی خود را انجام دهد.
