هفته نویسندگان آدلاید، قدیمیترین و بزرگترین جشنواره ادبی استرالیا که قرار بود از ۸ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شود، به دلیل بحران ناشی از حذف رویداد نویسنده فلسطینی-استرالیایی رندا عبدالفتاح توسط هیئت مدیره جشنواره لغو شد. این تصمیم به بهانه «حساسیت فرهنگی» پس از حادثه باندی اتخاذ شد و باعث کنارهگیری بیش از ۱۸۰ نویسنده و استعفای سه عضو هیئت مدیره، رئیس هیئت مدیره و مدیر جشنواره لوئیس آدلر گردید.
این اتفاق در پی افزایش تنشهای سیاسی پیرامون حمله اسرائیل به غزه رخ داده و باعث شده تا جشنوارههای نویسندگان در استرالیا زیر ذرهبین بیشتری قرار گیرند. پیشتر نیز جشنواره نویسندگان بندیکو در سال گذشته با مشکلات مشابهی روبرو شده بود و امسال برگزاری آن متوقف شده است.
در سال ۲۰۲۵، رئیس جشنواره نویسندگان سیدنی به دلیل نگرانی درباره برنامهریزی حضور نویسندگان فلسطینی استعفا داد و یک سال قبل نیز معاون رئیس جشنواره ملبورن همین اقدام را انجام داده بود. این تحولات نشاندهنده تبدیل شدن جشنوارههای ادبی به صحنهای برای منازعات فرهنگی و سیاسی است که نویسندگان را تحت فشار قرار میدهد.
لوئیس آدلر لغو هفته نویسندگان آدلاید را نمونهای از مدیریت ضعیف و تخریب فرهنگی توصیف کرده و تاکید دارد که دخالت سیاسی، حمایتکنندگان مالی و گروههای لابی تاثیر زیادی بر برنامهریزی این رویدادها داشتهاند.
کلر رایت، استاد تاریخ دانشگاه لا تروب و یکی از نویسندگانی که به خاطر حذف عبدالفتاح از برنامه هفته نویسندگان آدلاید کنار کشیده است، این اقدام را نوعی سانسور و ترس فکری دانسته که نباید در کشور تشویق شود. او همچنین اشاره کرد که در جشنواره بندیکو هیچ مخالفت داخلی برای حضور عبدالفتاح وجود نداشت اما پس از دریافت شکایت، کد رفتاری صادر شد که بحث درباره جنگ غزه را محدود کرد.
بیش از ۵۰ نویسنده دیگر نیز در اعتراض به این محدودیتها از شرکت در جشنواره بندیکو انصراف دادند. رایت معتقد است فشار گروههای حامی اسرائیل باعث شده تا برنامهریزان جشنوارهها از دعوت هنرمندان فلسطینی یا منتقد سیاستهای نظامی اسرائیل خودداری کنند تا دچار مشکلات مالی و اعتباری نشوند.
لوئیس آدلر لغو رویداد عبدالفتاح را ضربهای به آزادی بیان خوانده و هشدار داده که چنین اقداماتی میتواند منجر به کاهش آزادیها در جامعه شود. جنیفر میلز، رئیس انجمن نویسندگان استرالیا نیز اعلام کرده که انصراف خود را به دلیل سرکوب صدای فلسطینیان و حمله به آزادی بیان انجام داده است.
میلز تاکید دارد که انجمن همواره علیه هرگونه سانسور ایستاده و اخیراً موج جدیدی از حملات علیه آزادی بیان هنرمندان و نویسندگان در استرالیا مشاهده شده است. روزمره شدن اختلافات سیاسی باعث شده تا نشستها برای شنیدن دیدگاههای مختلف دشوارتر شود.
جشنوارههای ادبی برای بسیاری از نویسندگان منبع درآمد مهمی هستند؛ متوسط درآمد سالانه آنها حدود ۱۸ هزار دلار است. کلر رایت اشاره میکند که این رویدادها نقش مهمی در اقتصاد فرهنگی دارند و لغو آنها آسیب جدی به جامعه ادبی وارد میکند.
با توجه به وضعیت فعلی، آینده جشنوارههای ادبی در استرالیا نامشخص بوده و نیازمند یافتن راهکارهایی برای حفظ فضای آزاد اندیشه بدون دخالت سیاسی شدید میباشد.
